Page 47 - E-Tez Bülteni Mart 2026, Sayı 5

YÜKSEK LİSANS TEZİ
Y Ü K S E K L İ S A N S T E Z İ
Peyzaj Mimarlığı
P e y z a j M i m a r l ı ğ ı
Anabilim Dalı
A n a b i l i m D a l ı
ı
m
a
r
r
ı
l
a
s
k
a
M
e
T
a
n

i
m

M
a
ı
ğ
r
l
j
n

n
ı
P
z
a
e
y

n
e
K
t
l
e
s
o
k
İ İkonik Kentsel Açık Mekan Tasarımlarının Peyzaj Mimarlığı ı
n

k
i
ç
ı
k
A

Açısından Değerlendirilmesi
A ç ı s ı n d a n D e ğ e r l e n d i r i l m e s i
Emine Ceren AKBAYRAK
E m i n e C e r e n A K B A Y R A K
T e z D a n ı ş m a n ı : P r o f . D r . S e r a p Y I L M A Z
Tez Danışmanı: Prof. Dr. Serap YILMAZ
Tez Özeti
Bu tez çalışması, literatürde genellikle mimari yapılarla sınırlı kalan "ikoniklik" tartışmalarını peyzaj mimarlığı perspektifiyle
genişleterek; kentsel parkların simgesel değer üretimindeki rolünü incelemektedir. İkoniklik, bu çalışma kapsamında yalnızca görsel
bir çarpıcılık değil; kentin görsel hiyerarşisinde baskınlık kuran, toplumsal bellek ile eklemlenen ve kentsel kimliği temsil etme
gücüne sahip çok katmanlı bir olgu olarak ele alınmaktadır. Araştırma; bu kavramı estetik niteliklerin ötesinde mekânsal aidiyet,
kültürel temsiliyet ve "tasarlanmış doğa" kavramları çerçevesinde kuramsal bir temele oturtmaktadır. Çalışmanın metodolojisi,
literatür taramasıyla saptanan ikoniklik parametrelerinin uygulama sürecinde test edilmesine dayanmaktadır. Bu kapsamda, ulusal
ve uluslararası ölçekte belirlenen ikonik kentsel mekânlar için fotoğraf temelli kullanıcı algı anketleri uygulanmış ve elde edilen
veriler t-testi başta olmak üzere çeşitli istatistiksel yöntemlerle analiz edilmiştir. İstatistiksel analizler sonucunda kesinleşen belirleyici
kriterler temel alınarak, seçilen tüm mekânların tasarım ve algı odaklı detaylı analizleri gerçekleştirilmiştir. Bulgular, parkların ikonik
değerinin yalnızca fiziksel formla değil; dijital medya temsilleri, kolektif hafıza ve tasarlanmış boşluk kurgusunun yarattığı algısal
etkiyle şekillendiğini kanıtlamaktadır. Sonuç olarak bu çalışma, kentsel parkların birer "kent ikonu" olarak önemini ortaya koyarak
peyzaj mimarlığı literatürüne kuramsal ve istatistiksel verilerle desteklenmiş özgün bir katkı sunmaktadır.
Anahtar kelimeler: İkonik Mimari, Kentsel Parklar, Kent Kimliği, t-testi Analizi, İkoniklik