Page 26 - E-Tez Bülteni Mart 2026, Sayı 5

Y Ü K S E K L İ S A N S T E Z İ
YÜKSEK LİSANS TEZİ
s
t
i
i
t
a
t
k
a
i

B
e
g

l
v
i
l
B
y

e
r
l
i
m
r
İstatistik ve Bilgisayar Bilimleri i
i
s
İ
s
a
i
b
m
a
l
i
D

A
n
Anabilim Dalı ı
a
l
H i s t o g r a m T a b a n l ı K o n t r a s t İ y i l e ş t i r m e d e D a ğ ı l ı m D u y a r l ı
Histogram Tabanlı Kontrast İyileştirmede Dağılım Duyarlı
Y e n i Y a k l a ş ı m l a r : S i m e t r i k V e E s n e k H i s t o g r a m E ş i t l e m e
Yeni Yaklaşımlar: Simetrik Ve Esnek Histogram Eşitleme
l
Y
e
m
r
t
n
e
Yöntemleri i
ö
Buket Nur ALTUN
B u k e t N u r A L T U N
Tez Danışmanı: Prof. Dr. Orhan KESEMEN
T e z D a n ı ş m a n ı : P r o f . D r . O r h a n K E S E M E N
Tez Özeti
Sayısal görüntü işleme uygulamalarında kontrast iyileştirme için yaygın biçimde kullanılan histogram eşitleme yöntemi, gri seviye
dağılımını tüm dinamik aralığa yayarak kontrast artışı sağlamakta; ancak aşırı kontrast artışı, parlaklık kayması ve yapay bozulma
oluşumu gibi istenmeyen sonuçlara da yol açabilmektedir. Özellikle yoğun veya çarpık histogram yapısına sahip görüntülerde bu
problemler daha belirgin hâle gelmektedir. Bu tez çalışmasında, klasik histogram eşitleme yönteminin söz konusu sınırlamalarını
azaltmaya yönelik olarak iki yeni kontrast iyileştirme yöntemi önerilmiştir: Simetrik Histogram Eşitleme (SHE) ve Esnek Histogram
Eşitleme (SOHE). SHE yöntemi, histogram eşitleme sürecine simetri kavramını dâhil ederek, görüntü histogramının seçilen bir
simetri noktası etrafında dengeli biçimde yeniden düzenlenmesini amaçlamaktadır. SOHE yöntemi ise histogramın tamamen geniş
bir aralığa yayılması yerine, esneklik parametresi yardımıyla kontrollü ve kademeli bir kontrast iyileştirme sağlamayı
hedeflemektedir. Önerilen yöntemlerin performansı, farklı histogram karakterlerine sahip toplam 30 görüntü üzerinde
değerlendirilmiştir. Karşılaştırmalarda altı farklı nicel metrikler kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlar, SHE ve SOHE yöntemlerinin
kontrast artışı ile yapısal korunum ve algısal kalite arasında dengeli bir performans sunduğunu göstermektedir.
Anahtar kelimeler: Kontrast iyileştirme, Histogram eşitleme, Simetrik histogram, Esnek histogram eşitleme, Görüntü kalite
değerlendirme