Page 8 - E-Tez Bülteni Mart 2026, Sayı 5

A
R

E
T
O
D
DOKTORA TEZİ İ
O
T
K
Z
m
r
l
s

i
a
ş
a
l
ğ
ı
t
i
h
m
t
ü

M
e
ş
İ
d
n
e
e
l
U
D
i

Deniz Ulaştırma İşletme Mühendisliği i
z
n
e
a
n
l

m
ı
a
i
b

i
D
l
A
Anabilim Dalı
Türk Bayraklı Gemilerin Liman Devleti Denetimi Rejimlerindeki
T ü r k B a y r a k l ı G e m i l e r i n L i m a n D e v l e t i D e n e t i m i R e j i m l e r i n d e k i
e
T
a
l
e
i
r
m
e
s

r
k
n
l
e
Farklılıkların Bayes Ağı Teoremi İle Belirlenmesi i
l
m
i

İ

B
e
o
F
r
e
A
B
s
l

e
ı
l
a

y
ı
ı
ı
l
ğ
a
r
n
k
A h m e t M E R T
Ahmet MERT
T

B
ş
z
n
a

D
R
ı
A
Ş
e
A
m
:
r

.
ı
P
.
f
o
D

r
s
a
r
n
Tez Danışmanı: Prof. Dr. Ersan BAŞAR
a
n
E
Tez Özeti
Bu çalışmada, Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO), liman devleti denetimi (PSC), bayrak devleti ve kıyı devleti denetimleri ile
denizde seyir, can ve mal emniyeti ile deniz kirliliğinin önlenmesini amaçlamaktadır. PSC denetimleri deniz emniyetinin sağlanması
ve çevre kirliliğinin önlenmesi konusunda çok önemli bir rol üstlenmektedir. Ancak, bölgesel liman devleti denetimlerinde gemi
seçimi kriterlerinde farklılıklar tespit edilmiştir. Akdeniz, Karadeniz ve Paris Liman Devleti Mutabakat Muhtıralarında (MoU) gemi
risk faktörlerinin tespit edilmesinde kullanılan parametreler analiz edilmiş ve koşullu olasılık yöntemiyle çok boyutlu bir algoritma
geliştirilmiştir. Bu algoritma ile hangi MoU’da denetime girmiş olursa olsun, sağlıklı bir risk faktörü hesaplanabilmekte ve bu
kapsamda riskli gemiler belirlenebilmektedir. Bayes ağı yöntemiyle geliştirilen GENIe4 programı ile Akdeniz, Karadeniz ve Paris
MoU’da 01.12.2020-01.12.2023 tarihleri arasındaki denetimler analiz edilerek, oluşturulan algoritmanın doğruluğu kontrol edilmiştir.
Daha sonra hassasiyet analizi yapılarak sonuçlar değerlendirilmiştir. Bu algoritmanın, PSC denetimlerinde bölgesel farklılıkların
azaltmasının yanında, uluslararası düzeyde tutarlılığının sağlanmasına yönelik önemli katkı sağlayacağı, otoriteler tarafından
kullanılması halinde denetimlerin etkinliğini artıracağı ve deniz emniyetini artıracağı değerlendirilmektedir.
Anahtar kelimeler: Liman devleti denetimi, Genie 4, Gemi risk faktörü, PSC, Gemi denetimi, MoU