27.01.2026 tarihinde Karadeniz’de Trabzon kıyılarına yaklaşık 20 km uzaklıkta ve yerin yaklaşık 10 km derinliÄŸinde saat 23:25:50 de meydana gelen magnitüdü yani lokal büyüklüÄŸü (ML) 3.7, moment büyüklüÄŸü (Mw) 3.6 olan hafif ÅŸiddette (MSK ÅŸiddet cetveline göre) sığ derinlikte bir deprem KTÜ Jeofizik MühendisliÄŸi Bölümü deprem kayıt istasyonunda da kaydedilmiÅŸ ve ÅŸehrimizde özellikle sahil kesimlerinde daha ÅŸiddetli olmak üzere yaklaşık 100 km çaplı bir bölgede hissedilmiÅŸtir. Karadeniz bölgesinde son dönemde artan bu deprem aktivitesi ve belirgin hissedilme derecesi bölgede yaÅŸayan halk tarafından endiÅŸeyle karşılanmıştır.

Karadeniz ve çevresi, düÅŸük depremselliÄŸe sahip bir bölge olarak tanımlanmaktadır. Bölge depremleri sığ odaklı olup kabuksaldır. Sıkışma tektoniÄŸinin belirgin olduÄŸu kuzeydoÄŸu kıyılarında bindirme mekanizmasına sahip depremler oluÅŸmaktadır. Karadeniz bölgesi çok kompleks tektonik birimleri içinde barındırır. Özellikle Kafkaslar önemli sıkışma bölgesidir ve bölgede büyük ölçekte transform faylar, sıkışma tektoniÄŸi ve buna baÄŸlı bindirme türü faylar etkili olmaktadır.

Karadeniz kıyı kesimlerini ve dolayısıyla ÅŸehrimizi etkileyen doÄŸudan batıya doÄŸru uzanan Kuzey Anadolu Fay Zonu  (KAFZ) ve kuzeyden de sahile paralel uzanan Karadeniz fayı sıralanabilir. Güneyde bulunan KAFZ çok aktif, Karadeniz fayı ise yavaÅŸ hareket eden bir faydır. Magnitüdü 7.0’nin üzerinde deprem üretme potansiyeli olan KAFZ ilimize en yakın mesafesi 100-150 km dir. Bu fay üzerinde bu büyüklükteki depremler meydana geldiÄŸinde Trabzon ve çevresi, özellikle sahil kesimi gibi zayıf (gevÅŸek) zemin özelliÄŸindeki yerler de bu depremleri oldukça ÅŸiddetli bir ÅŸekilde hissedecektir. Zira, KAFZ üzerinde meydana gelen Türkiye’de yaÅŸanan en büyük depremlerden olan 1939 Erzincan Depremi (magnitüdü 7.9) Trabzon’da da hissedilmiÅŸ, yıkıma ve ölümlere (AFAD verilerine göre 12 kiÅŸi ölmüÅŸ, 318 bina yıkılmış) yol açmıştır.

Karadeniz Bölgesinde Meydana Gelen Aletsel Dönem (M ≥ 5.0) Deprem Aktivitesi bakıldığında; 3 Eylül 1968 tarihli Bartın Depremi Ms=6.5 büyüklüÄŸünde ve 23 Aralık 2012 tarihinde Karadeniz (Gürcistan) açıklarında meydana gelen Mw=5.8 büyüklüÄŸündeki depremler bölgenin pasif olmadığını ve çok sık olmasa da deprem ürettiÄŸini göstermektedir. Zira son yaÅŸanan bu küçük depremler de aktivitenin süreceÄŸini göstermektedir.

Türkiye'nin Yeni Deprem Tehlike haritasının oluÅŸturulmasında kullanılan jeofizik parametrelerden olan yer çekimi ivmesi hesaplamalarına göre, Trabzon Ä°li'nde beklenen en büyük yer ivme deÄŸerleri ortalama 0.2g civarındadır. Bu ivme deÄŸerleri ilimizin “düÅŸük tehlike” kategorisinde olduÄŸunu göstermektedir Ancak, yer ivmesi deÄŸeri (g) gevÅŸek zeminlerde ve dolgu alanlarda çok daha fazla büyüyecek ve depremin daha ÅŸiddetli hissedilmesine neden olabilecektir. Ä°limizde son yıllarda deniz dolgu alanlarında ve alüvyonal arazilerde yapılaÅŸmanın artması riskleri daha da artırmaktadır. Bu sebeple özellikle Trabzon Ä°limizin sahil kesimde bulunan dolgu ve alüvyon alanların deprem büyütmesine neden olabilecekleri dikkate alınarak yapı stoklarının güvenlikleri sorgulanmalıdır. Yerel yönetimlerce, mikrobölgeleme çalışmaları yapılarak, depremde riskli alanlar ve riskli binalar belirlenmeli, bu kapsamda kentsel dönüÅŸüm ve güçlendirme iÅŸlemleri uygulanarak yapılar depreme karşı güvenli hale getirilmesi saÄŸlanmalıdır.

Prof. Dr. Nilgün SAYIL  (KTÜ Jeofizik MühendisliÄŸi Bölümü )