Kuduz önlenebilir bir hastalık olmasına raÄŸmen Dünya SaÄŸlık Örgütü (DSÖ) verilerine göre her yıl yaklaşık 59.000 kiÅŸi kuduzdan ölmektedir. Bu ölümlerin %40'ı Asya ve Afrika'da yaÅŸayan çocuklarda görülmektedir. DSÖ, ilk kuduz aşısını geliÅŸtiren Louis Pasteur’ün ölüm tarihi olan 28 Eylül’ü “Dünya Kuduz Günü” olarak belirlemiÅŸtir.

KTÜ Farabi Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji KliniÄŸi Uzmanı Dr. ÖÄŸr. Üyesi Firdevs AKSOY, konu hakkında ÅŸu açıklamalarda bulundu:

Hemen Hemen Tüm Vakalara Köpek Isırıkları Neden Olur

Kuduz, yabani ve evcil memeli hayvanlarda görülebilir. Dünya genelinde, hemen hemen tüm insan vakalarına köpek ısırıkları neden olur. Ayrıca bütünlüÄŸü bozulmuÅŸ deri veya mukozalardan da enfekte olmuÅŸ hayvanın salyası ile de bulaÅŸabilir. Kuduz olan hayvanın huyunda veya hareketlerinde deÄŸiÅŸimler, korkaklık, sinirlilik, saldırganlık ve ısırma isteÄŸi bulunur. Vücudunda felçler, yutma güçlüÄŸü, salya akması, kasılmalar görülebilir. Bu belirtileri gösteren hayvanlardan uzak durmalı ve Ä°l/Ä°lçe Tarım ve Orman Müdürlüklerine haber verilmelidir. Kuduz, insan ısırıkları ile bulaÅŸmaz. Ancak kuduz hastalığı olan insanların ısırıklarında bu risk vardır.

Kuduz Nasıl Bulaşır?

Ä°nsanlara ve hayvanlara, genellikle tükürük ve ısırıklar veya çizikler yoluyla yayılır. Enfekte hayvanların tükürüÄŸünün insan mukozası veya taze cilt yaraları ile doÄŸrudan temas etmesiyle bulaÅŸma görülür. Nadir de olsa virüs içeren aerosollerin solunması, enfekte organların nakli, enfekte hayvanların çiÄŸ et veya sütünün tüketilmesi yoluyla da insanlara bulaÅŸma görülür. BulaÅŸtan sonra kuduzun ortaya çıkış süresinde deÄŸiÅŸkenlik olabilir. Bu süre, virüs giriÅŸinin yeri ve viral yük gibi faktörlere baÄŸlı olarak 1 hafta ile 1 yıl arasında deÄŸiÅŸebilir.

Kuduzun Belirtileri Nelerdir?

Kuduzun ilk bulguları; yara bölgesinde aÄŸrı ve olaÄŸandışı veya açıklanamayan karıncalanma, iÄŸnelenme veya yanma hissidir. Virüs, merkezi sinir sistemine yayıldıkça beyin ve omurilikte ilerleyici ve ölümcül hasar geliÅŸir. Bu durum neredeyse %100 ölümcüldür. Tanı araçları hali hazırda kuduz enfeksiyonunu tespit etmek için uygun deÄŸildir ve tanı koymak zor olabilir. Tanı, çoÄŸunlukla ölüm sonrası otopsi ile yapılan doku incelemeleri ile konulabilir. Günümüzde hastalığın direkt etkili bir tedavisi de yoktur.

Kuduzdan Korunmada En Etkin Yöntem Köpek ve Kedilerin Her Yıl Aşılanmasıdır

Kuduzdan korunmada en etkin yöntem, köpek ve kedilerin her yıl aşılanmasıyla hastalığın insanlara bulaÅŸmasının engellenmesidir. Köpek ısırıkları hemen hemen tüm insan vakalarına neden olduÄŸu için bu konudaki farkındalığı artırarak ve aşı yaparak kuduz ölümlerini önleyebiliriz. Günümüzde insanların, köpek kaynaklı kuduzdan ölmesini önleyecek aşılar ve teknolojiler mevcuttur. DSÖ farklı kuruluÅŸlar ile 2015 yılında, ilk kez bir stratejik eylem planı baÅŸlatmış ve 2030 yılına kadar köpek iliÅŸkili kuduz riskini ortadan kaldırmaya yönelik küresel eylem planını uygulamaya geçirmiÅŸtir.

Isırma Olduysa Ne Yapmalı?

Kuduz virüsüyle riskli temas oluÅŸmuÅŸsa hemen tedaviye baÅŸlamak, hastalığı ve ölümü önleyebilir. Yara hemen sabun/deterjan ve suyla yıkanmalı ve hızla bir saÄŸlık kuruluÅŸuna baÅŸvurulmalıdır. Hekim, aşı gereklilik kararı vermiÅŸse verilen tarihlerde mutlaka aşı yapılmalı ve aşı serisi hekimin önerisi doÄŸrultusunda tamamlanmalıdır.  Mümkünse ısıran hayvanın güvenli bir ÅŸekilde, 10 gün boyunca kapalı ve gözlem altında tutulması gerekmektedir. Bu süre sonunda hekim, aşılamanın devamına ya da durdurulmasına karar verebilir.

Kuduz ÅŸüpheli temas durumunda, gerektiÄŸinde aşı ve kuduz antiserumu uygulamaları hayat kurtarıcıdır. Hastalığı önlemek dışında elimizde bir silah olmadığı unutulmamalıdır.

 

Previous Next