ELK3040 Yüksek Gerilim Tekniği Grup Projesi Sunum ve Demo Günleri
Karadeniz Teknik Üniversitesi Elektrik-Elektronik MühendisliÄŸi Bölümü'nde yürütülen ELK3040 Yüksek Gerilim TekniÄŸi dersinin 2025–2026 Bahar Dönemi grup projesi sunumları ve canlı deney demoları, 2–3 Mayıs 2026 tarihlerinde baÅŸarıyla tamamlanmıştır.
Prof. Dr. Emre ÖZKOP koordinatörlüÄŸünde yürütülen bu etkinlik; MÜDEK akreditasyon çerçevesinde belirlenen program çıktılarının (PÇ) ölçülmesi ve kanıtlanması açısından son derece kritik bir uygulama niteliÄŸi taşımaktadır. ÖÄŸrenciler, tasarladıkları yüksek gerilim devrelerini teknik raporlarla belgeledikten sonra sözlü sunumlar ve çalışan prototip demonstrasyonlarıyla deÄŸerlendirme jürisinin karşısına çıkmıştır.
MÜDEK Program Çıktılarına Katkı
Bu grup projesi uygulaması; Elektrik-Elektronik MühendisliÄŸi programına ait 11 MÜDEK program çıktısından 9'unu doÄŸrudan hedeflemekte ve bu çıktılara somut, ölçülebilir kanıtlar üretmektedir. AÅŸağıdaki tablo, projenin her bileÅŸeninin hangi program çıktısına katkı saÄŸladığını özetlem
| Program Çıktısı (PÇ) | PÇ Tanımı (Özet) | Projede Karşılandığı Etkinlik |
| PÇ1 | Matematik, fen bilimleri ve EEM'ye özgü konularda kuramsal ve uygulamalı bilgi | Devre hesaplamaları, dalgalanma ve verimlilik formülleri, bileÅŸen seçimi |
| PÇ2 | Karmaşık mühendislik problemlerini tanımlama, formüle etme ve çözme | Gerilim katlayıcı tasarımı, simülasyon-gerçek karşılaÅŸtırması, hata giderme |
| PÇ3 | Gerçekçi kısıtlar altında sistem/cihaz tasarlama; modern tasarım yöntemleri | Güvenlik, maliyet ve mevcut malzeme kısıtları altında prototip tasarımı |
| PÇ4 | Modern teknik ve araçları (LTSpice, KiCad, osiloskop, HV prob) seçme ve kullanma | Simülasyon yazılımları ve laboratuvar ölçüm ekipmanlarının etkin kullanımı |
| PÇ5 | Deney tasarlama, deney yapma, veri toplama, analiz ve yorumlama | Yük regülasyonu, ripple ölçümü, termal test ve kapsamlı test kampanyası |
| PÇ6 | Disiplin içi takımlarda etkin çalışma; bireysel çalışma becerisi | 3–4 kiÅŸilik gruplar halinde iÅŸ bölümü ve ortak prototip üretimi |
| PÇ7 | Etkin sözlü/yazılı iletiÅŸim; rapor yazma ve sunum yapabilme | Teknik rapor hazırlama, 15 dakikalık sözlü sunum, soru-cevap etkinliÄŸi |
| PÇ9 | Etik ilkelerine uygun davranma; mesleki ve etik sorumluluk | Etik beyanname, intihal denetimi (%10 benzerlik sınırı), güvenlik protokolleri |
| PÇ10 | Proje yönetimi, risk yönetimi ve deÄŸiÅŸiklik yönetimi uygulamaları | 11 haftalık takvim yönetimi, risk analizi tablosu ve güvenlik prosedürü |
Not: Bu proje uygulaması, MÜDEK'in Washington Accord ve EUR-ACE çerçevelerinde tanınan program çıktısı temelli eÄŸitim anlayışıyla tam uyum içindedir.
Dersin Amacı ve Kapsam
ELK3040 Yüksek Gerilim TekniÄŸi dersi kapsamındaki grup projesi uygulaması; öÄŸrencilerin yüksek gerilim devrelerinin tasarımı, simülasyonu, fiziksel gerçekleÅŸtirilmesi, test edilmesi ve güvenli kullanımı konularında deneyim kazanmalarını hedeflemektedir. Proje, ders notunun %20'sini oluÅŸturmakta olup ÅŸu bileÅŸenlerden oluÅŸmaktadır:
| DeÄŸerlendirme BileÅŸeni | Katkı Payı (%) | İliÅŸkili Program Çıktısı |
| Literatür ve Teorik Analiz | 25 | PÇ1 |
| Uygulama Çalışması (Simülasyon/Deney) | 30 | PÇ2, PÇ4, PÇ5 |
| Yazılı Rapor | 30 | PÇ3, PÇ7, PÇ9 |
| Sunum | 15 | PÇ6, PÇ7 |
| TOPLAM | 100 |
Proje, 35 adet 4 kiÅŸilik grup ve 1 adet 3 kiÅŸilik grup olmak üzere toplam 143 öÄŸrenci ile yürütülmüÅŸtür. ÖÄŸrenciler 16–18 Åžubat 2026'da gruplarını oluÅŸturmuÅŸ; yaklaşık 11 haftalık bir süreçte planlama, tasarım, montaj, test ve raporlama aÅŸamalarını tamamlayarak sunum gününe hazır hale gelmiÅŸtir. Bu süreç, PÇ10 kapsamındaki proje ve risk yönetimi kazanımlarını bizzat yaÅŸayarak pekiÅŸtirme fırsatı sunmuÅŸtur.
ÖÄŸrenciler üç ana kategoride toplanan geniÅŸ bir konu havuzundan tercihlerini yapmıştır. Her kategori, mühendislik tasarım yetkinliklerini (PÇ3) ve modern araç kullanımını (PÇ4) farklı boyutlarda pekiÅŸtirmiÅŸtir:
A. Yüksek DoÄŸru Gerilim Üretimi (PÇ1, PÇ2, PÇ3)
DoÄŸrultucu devreler, gerilim katlayıcılar (Cockroft-Walton, Marx generatörü, Dickson ÅŸarj pompası), elektrostatik generatörler (Van de Graaff, Pelletron) ve HVDC ile piezo sürücüler.
B. Yüksek Alternatif Gerilim Üretimi (PÇ1, PÇ4, PÇ5)
Deney transformatörleri, seri/paralel rezonans devreleri, Tesla bobini ve SSTC gibi ileri düzey devre topolojileri.
C. Darbe Gerilimi Üretimi (PÇ2, PÇ3, PÇ5)
Tek ve çok katlı Marx darbe generatörleri, Blumlein hattı, Fitch generatörü ve nanosaniye darbe sistemleri.
Her grubun 15 dakikalık sunumu; MÜDEK kapsamında PÇ6 (takım çalışması) ve PÇ7 (iletiÅŸim becerileri) için birincil ölçüm etkinliÄŸi iÅŸlevi görmüÅŸtür. DeÄŸerlendirme kriterleri ÅŸu ÅŸekilde belirlenmiÅŸtir:
| Kriter | Puan | MÜDEK PÇ |
| İçerik (teknik doÄŸruluk ve kapsamlılık) | 40 | PÇ1, PÇ2 |
| Anlatım ve İletiÅŸim (akıcılık, göz teması) | 25 | PÇ7 |
| Görsel Materyal (slayt tasarımı, grafikler) | 20 | PÇ7 |
| Zaman Yönetimi | 5 | PÇ10 |
| Soru-Cevap (teknik kavrama yetkinliÄŸi) | 10 | PÇ2, PÇ5 |
Demo sürecinde her grup; prototipin güvenlik özelliklerini sergilemiÅŸ, prob ile çıkış gerilimini canlı ölçmüÅŸ ve simülasyon sonuçlarıyla karşılaÅŸtırmıştır. Bu aÅŸama, PÇ5 kapsamındaki deney ve analiz yetkinliÄŸini sahada somutlaÅŸtırmıştır.
Bu projenin programımız açısından en deÄŸerli boyutlarından biri, öÄŸrencilerin yüksek gerilim güvenliÄŸini hem teorik hem de uygulamalı biçimde özümsemiÅŸ olmalarıdır — bu doÄŸrudan PÇ9 ve PÇ10'un gerçek yaÅŸam koÅŸullarında sınanması anlamına gelmektedir.
"Bu proje uygulaması, yalnızca Yüksek Gerilim TekniÄŸi alanında deÄŸil; tasarım, deney, iletiÅŸim, takım çalışması ve etik sorumluluk gibi MÜDEK'in belirlediÄŸi temel mühendislik yetkinliklerinin bütününü kapsayan, gerçek anlamda bütünleÅŸik bir öÄŸrenme deneyimi sunmaktadır. ÖÄŸrencilerimizin bu dönemki performansı, programımızın sürekli iyileÅŸtirme hedefleriyle örtüÅŸen somut kanıtlar üretmiÅŸtir."
Prof. Dr. Emre ÖZKOP, ELK3040 Dersi Koordinatörü, KTÜ EEE Bölümü
05 Mayıs 2026