İlaçların oral yoldan uygulanması; çeÅŸitli kullanım kolaylığı, hasta rahatlığı, üretim basitliÄŸi ve maliyet etkinliÄŸi sebebiyle en çok tercih edilen yoldur. Ancak oral ilaç uygulamasıyla ilgili olarak, tedaviye uyum göstermeyen, pediatrik, geriatrik, bulantısı olan hastalar için yeni teknolojiler kullanılarak birçok yeni alternatif, sürekli olarak geliÅŸtirilmektedir. Ağızda dağılan filmler (ODF; orodispersibl film), dil üzerine yerleÅŸtirildiÄŸinde tükürükle temas ederek saniyeler içinde hidrate olan, parçalanan ve etkin maddeyi serbest bırakan ince, esnek ve su gerektirmeyen modern dozaj formlarıdır.
Tarihsel GeliÅŸim
ODF yaklaşımı ilk kez 1960’lı yıllarda ortaya atılmış, ancak ticarileÅŸme aÅŸamaları 2000’li yıllarda yaygınlaÅŸmaya baÅŸlamıştır. Öncelikli olarak terapötik olmayan ürünlerle pazara giriÅŸ yapılmıştır. Bu alandaki ilk ticari baÅŸarı örneklerinden biri, Pfizer tarafından piyasaya sunulan Listerine PocketPaks olmuÅŸtur. Listerine PocketPaks, ağız içine yerleÅŸtirildiÄŸinde saniyeler içinde çözünen ince ÅŸerit formunda bir nefes tazeleyicidir. Su gerektirmez; dil üzerine konulduÄŸunda hızla erir ve ferahlatıcı etki saÄŸlar. Bu ürün, ODF teknolojisinin geniÅŸ kitleler tarafından tanınmasını saÄŸlamıştır.
Neden Tercih Ediliyor?
Ağızda dağılan filmler, ince, esnek ve hızlı çözünen tabakalardır. Günümüzde ODF’ler etkin maddeleri ağız boÅŸluÄŸuna kolaylıkla iletebilmesi, uygulama için suya ihtiyaç duymamaları, yutma kolaylığı, hassas dozlama, hasta uyuncunun artırılması ve hızlı etki baÅŸlangıcı gibi özellikleri sayesinde geleneksel oral dozaj formlarına göre çeÅŸitli avantajları ile öne çıkmaktadırlar. Ağız mukozasının geçirgenliÄŸi, deriye kıyasla çok daha yüksektir; bu da uygun etkin maddeler için hızlı sistemik etki avantajı saÄŸlar.
- Antiülser, antiastmatik, antihistaminik ve analjezik ilaçlar
- Merkezi sinir sistemi hastalıkları ve kardiyovasküler hastalıklar
- Hormonal tedaviler, besin takviyeleri ve fonksiyonel ürünler
- Kemoterapi veya ameliyat sonrası bulantı-kusma tedavisi
- Yutma güçlüÄŸü yaÅŸayan hastalarda ÅŸurup ve çiÄŸneme tabletlerine alternatif
Ağızda dağılan filmler, geleneksel katı dozaj formlarına güçlü bir alternatif olarak ilaç teknolojisinde yenilikçi bir alan oluÅŸturmaktadır. İlaç taşıyıcı sistemlerinde çok yönlü özellik gösteren ODF’ler alanındaki güncel geliÅŸmeler, klinik ve ilaç endüstrisine deÄŸerli katkılar saÄŸlamaktadır.