Bölüm Linkleri
>> Ana Sayfa
>> Genel Bilgiler
>> Akademik Personel
>> İdari Personel
>> Atatürk Resimleri
>> Etkinlikler

 

 

 

ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILAP TARİHİ DERSİNİN TARİHÇESİ VE AMACI

            Günümüzde bütün üniversitelerde okutulan Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Dersleri, hem Cumhuriyet tarihi kadar bir geçmişe sahiptir, hem de Atatürk’ün bizlere armağan ettiği kültür ve eğitim mirasıdır.

           1925 yılından itibaren Ankara Adliye Hukuk Mektebi’nde Mahmut Esat Bozkurt tarafından ve  “İhtilaller Tarihi” adıyla verilen dersler; Türk Devriminin özelliklerini anlatarak diğer devrim hareketleriyle Türk Devrimini karşılaştırmalı olarak inceliyordu.

          1930’lu yılların başlarından itibaren verilen İnkılap Tarihi Dersleriyle Cumhuriyet rejiminin halka götürülmesi ve devrimlerin benimsetilmesi hedeflemişti. Yeni oluşturulmaya başlanan tarih tezi ve üniversite reformu kapsamında sürdürülen bu dersler, İstanbul Üniversitesinde bir İnkılap Tarihi Enstitüsü’nün ve Ankara’da Hukuk Fakültesi’ne bağlı İnkılap Kürsüsünün kurulmasıyla yeni bir ivme kazandı.  dönemin Milli Eğitim Bakanı Yusuf Hikmet Bayur’un 4 Mart 1934’te İstanbul Üniversitesinde, Başbakan İsmet İnönü’nün 20 Mart 1934’te Ankara’da İnkılap Tarihi Dersleri vermeleri sürece yeni bir boyut kazandırmıştır. Devrimin öncü kadrosundan olan Mahmut Esat Bozkurt ve Recep Peker de İnkılap Tarihi derslerini verdiler. Bu derslerin radyo ve gazetelerde konferanslar şeklinde yayımlanması da yaygınlaşmasını sağladı.

            Daha sonraları Türk İnkılap Tarihi dersinin sorumluluğu, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesine bağlı olarak 15 Nisan 1942’de 4204 Sayılı Kanunla kurulan Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü’ne verildi. Dersin adı, “İnkılap Tarihi ve Türkiye Cumhuriyeti Rejimi”ne dönüştürülerek fakülte ve yüksekokullarda baraj niteliğini kazandı.

            27 Mayıs 1960 ihtilali ile başlayan yeni dönemde; dersin içeriğinde değişikliğe gidilerek fakültelerde iki sömestri, yüksek okullarda da bir yıl olarak okutulması kararlaştırıldı. 20 Mart 1968’de toplanan Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü, danışma kurulu kararıyla, dersin adı “Türk Devrim Tarihi” olarak değiştirildi.

            1 Şubat 1971 tarihinden itibaren Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü, Devrim Tarihi Dersinin amacını, niteliğini, özelliğini yeniden düşündü ve halka benimsetilmesi ve daha verimli çalışmalar yapılması bakımından yeni bir kanun tasarısı hazırladı.

           12 Eylül 1980’den sonra dersin adı yeniden “Türk İnkılap Tarihi”ne dönüştürülerek dersin içeriği yeniden düzenlendi ve yeni esaslar çerçevesinde bir kitap da hazırlandı..

            6 Kasım 1981 tarih ve 2547 sayılı Yüksek Öğretim Kurumu Kanunu’nun 4. ve 5. maddeleri uyarınca, Yüksek Öğretim Kurumlarında, eğitim ve öğretim süresince, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi adı altında, zorunlu bir ders kabul edildi.

           Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi derslerinin amacı; Türk Devriminin ruhunu ve hedeflerini kavrayarak geliştirecek yeni nesiller yetiştirmektir. Böylece, Mustafa Kemal’in söylediği gibi; “Devrimin amacını kavramış olanlar sürekli olarak onu koruma gücüne sahip olacaklardır

          Devrimin amacının kavranabilmesi için, Türk Bağımsızlık Savaşı, Atatürk Devrimleri ve Atatürkçü Düşünce Sistemi ile Türkiye Cumhuriyeti Tarihi hakkında doğru bilgiler vermek, Türk gençliğini Atatürkçü Düşünce Sistemi doğrultusunda yetiştirmek gereklidir. Atatürk İlkeleri ve İnkılapları dersi, bu görevi üstlenmiştir.

           Cumhuriyet rejiminin sürekli olması, yeni kurumlar oluşturması, Atatürkçü Düşünce Sisteminin yaygınlaştırılıp geliştirilmesi ve ulusumuzun çağdaşlaşması için,  Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi dersleri, vazgeçilmez öneme sahiptir.


 

K.T.Ü. Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi Dersi
GÜZ YARIYILI

HAFTALIK DERS PLANI

Hafta

İ ş l e n e c e k     K o n u l a r

1. Hafta

İnkılâp ve İnkılâpla ilgili Kavramlar: Devlet ve Unsurları, Tekâmül, Islahat, Hükümet Darbesi,  İhtilâl,  İnkılâp

2. Hafta

Türk İnkılâbını hazırlayan nedenler.  Osmanlı Devleti’nin yıkılışı,  İç nedenler
Dış nedenler

3. Hafta

Osmanlı Devleti’nde yenilik hareketleri, Tanzimat Fermanı, Islahat Fermanı,  I. Meşrutiyet,  II. Meşrutiyet

4. Hafta

Osmanlı Devleti’nde Fikir Akımları (Osmanlıcılık, İslamcılık, Batıcılık,Türkçülük.) İttihat ve Terakki Partisi’nin iktidara gelmesi.  31 Mart Olayı, Trablusgarp Savaşı, Balkan Savaşları

5. Hafta

Birinci Dünya Savaşı’nın Nedenleri ve Savaşın başlaması, Osmanlı Devleti’nin Savaşa katılması, Cepheler ve Sonuçları

6. Hafta

Osmanlı Devleti’ni Paylaşım antlaşmaları (Boğazlar, Londra, Sykes Picot, St. Jean de Maurienne Ant.) I. Dünya Savaşı’nın Sona Ermesi, Ermeni olayları, Mondros Ateşkes Antlaşması

7. Hafta

Ulusal Mücadele dönemi, İşgaller karşısında Ulusun ve Ülkenin durumu Cemiyetler ve Faaliyetleri, Mustafa Kemal Paşa’nın İstanbul’a gelişi ve duruma bakışı

8. Hafta

 ARA Sınav 

9. Hafta

Mustafa Kemal  Paşa’nın  Samsun’a çıkışı.  Mustafa Kemal Paşa’nın Havza’daki Faaliyetleri, Amasya Genelgesi, Erzurum Kongresi ve önemi, 

10. Hafta

Balıkesir ve Alaşehir Kongreleri.
Sivas Kongresi ve önemi, Ulusal Mücadele döneminde diğer kongreler

11. Hafta

Amasya Görüşmeleri,  Sivas’ta komutanlarla yapılan toplantı. Temsil Heyeti’nin 
Ankara’ya gelişi.  Son Osmanlı Mebuslar Meclisi’nin toplanması,  Misak-ı Milli

12. Hafta

T.B.M.M.'nin açılması,  Nitelikleri.  Ulusal Mücadele'de Basın, T.B.M.M’ye karşı ayaklanmalar. Türkiye’yi paylaşma tasarıları

13. Hafta

Ulusal Ordunun Kurulması (Kuva-yı Milliye, Düzenli Ordu),
Güney ve Güney Doğu Cephesi, Doğu Cephesi (TBMM – Sovyet Rusya İlişkileri)

14. Hafta

Ermeni Sorunu, Ermenilerle yapılan Savaşlar, TBMM–Gürcistan ilişkileri, Batı Cephesi      (I. ve II. İnönü Savaşları,  Kütahya–Eskişehir Muharebesi)

15. Hafta

Sakarya Savaşı, Büyük Taarruz, Mudanya Ateşkes Antlaşması

16 ve
17. Hafta

DÖNEM SONU SINAVI

 

 
K.T.Ü. Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi Dersi
BAHAR YARIYILI

HAFTALIK DERS PLANI

Hafta

İ ş l e n e c e k     K o n u l a r

1. Hafta

Saltanatın Kaldırılması, Lozan Konferansı

2. Hafta

Lozan Barışı,  II. TBMM’nin açılması

3. Hafta

Türk İnkılâp Hareketleri  (Siyasal İnkılâplar)

4. Hafta

Cumhuriyet Döneminin ilk Siyasal Partileri, İzmir Suikastı, Menemen Olayı

5. Hafta

Hukuk İnkılâbı

6. Hafta

Eğitim Alanında Yapılan İnkılaplar (Tevhid-i Tedrisat, Harf İnkılâbı)

7. Hafta

Kültür İnkılâbı (Tarih, Dil ve Güzel Sanatlar alanında çalışmalar)

8. Hafta

ARA Sınav  Haftası

9. Hafta

Sosyal Alanda yapılan İnkılâplar

10. Hafta

Ekonomik Alandaki Düzenlemeler, Milli Ekonomi Oluşturma Çalışmaları

11. Hafta

Atatürk Döneminde Türkiye Cumhuriyeti’nin Dış Politikası.
1923 – 1932 Dönemi Dış Politikası Olayları

12. Hafta

1932 – 1939 Dönemi Dış Politika Olayları.  Atatürk Dönemi Dış Politikasının Özellikleri

13. Hafta

II. Dünya Savaşı ve Türkiye. II. Dünya Savaşı’nın Türkiye Açısından Sonuçları

14. Hafta

Atatürk İlkeleri (Cumhuriyetçilik, Milliyetçilik.)
Atatürk İlkeleri ( Halkçılık, Lâiklik.)

15. Hafta

Atatürk İlkeleri ( Devletçilik, Devrimcilik.)
Atatürk’ün Bütünleyici İlkeleri

16 ve
17. Hafta

DÖNEM SONU SINAVI

 

 

 

e-üniversite web grubu